امروز

یکشنبه, ۲۶ آذر , ۱۳۹۶

  ساعت

۱۳:۴۰ بعد از ظهر

سایز متن   /

روز جهانی جمعیت بهانه ای شد تا اندکی در زمینه آینده جمعیتی ایران و باید های و نبایدهایش بنویسیم. به هرحال اقتدار و ماندگاری کشورمان منوط به داشتن جمعیت جوان و بالنده است.

 

 

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی جهان تاب :جمعیت جهان به کلّ تعداد افراد بشر بر روی زمین در مقطعی از زمان گویند. جمعیت کره زمین بر اساس برآورد اداره آمار آمریکا در اکتبر ۲۰۱۲ بیش از ۷ میلیارد و ۴۶ میلیون نفر برآورد می‌شود.

جمعیت جهان از هنگام پایان قحطی بزرگ و مرگ سیاه (همه‌گیری طاعون) در سال ۱۳۵۰ رشد سریعی را آغاز کرد و از جمعیت حدود ۳۷۰ میلیون تا مقدار فعلی افزایش یافت. رشد جمعیت سالانه برای مدت کوتاهی در دهه ۱۹۵۰ و برای مدت طولانی‌تری در دهه ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ به بالاتر از ۱٫۸ درصد رسید و در سال ۱۹۶۳ حداکثر رشد ۲٫۳ درصدی را تجربه کرد. شتاب نرخ رشد جمعیت پس از آن رو به کاهش تا سال ۲۰۱۱ به ۱٫۱ درصد رسیده است. در این سال حدود ۱۳۴ میلیون نفر به دنیا آمده و ۵۰ میلیون نفر درگذشتند. پیش‌بینی می‌شود در سال‌های آینده میزان تولد در همین رقم ثابت بماند اما میزان مرگ و میر افزایش یافته و تا سال ۲۰۴۰ به ۸۰ میلیون نفر در سال برسد.

شواهد تاریخی نشان می‏دهد كه تا قبل از سال ۱۸۰۰م جمعیت جهان به سرعت افزایش می‏یافت. جمعیت جهان در سال ۱۸۰۴م تنها یك میلیارد نفر بود. پس از ۱۲۳ سال، این جمعیت دو برابر شد و ۶۰ سال بعد یعنی در سال ۱۹۸۷م به پنج میلیارد نفر رسید. اكنون پس از گذشت چند سال، جمعیت كره زمین از مرز شش میلیارد نفر گذشته است و چنانچه متوسط افزایش جمعیت جهان را سالانه فقط دو درصد فرض كنیم، در حدود یك قرن آینده یعنی سال ۲۱۰۰م با جمعیت ۴۸ میلیارد نفری روبرو خواهیم شد كه تصور آن هم، كره زمین را به لرزه در می‏آورد. از این رو در ژوئن ۱۹۸۹م، مجمع كنترل برنامه توسعه ملل، روز یازدهم ژوئیه را به عنوان روز جهانی جمعیت اعلام كرد تا جمعیت بیش از شش میلیاردی جهان، این روز را گرامی بدارند و افكار عمومی جهان را به خطر افزایش جمعیت و تدابیر و برنامه‏ های توسعه و نیاز به حل مشكلات ناشی از افزایش جمعیت جهان، جلب كنند.

جایگاه جمعیتی ایران در جهان

دفتر امور اقتصادی و اجتماعی سازمان ملل در گزارشی تحت عنوان چشم انداز جمعیت جهان تا سال ۲۱۰۰ میلادی علاوه بر گمانه زنی هایی راجع به جمعیت کشورهای جهان، پیش بینی کرد که جمعیت ایران تا سال ۲۱۰۰ میلادی حدود ۹ میلیون نفر کاهش یابد و به ۶۹.۹۳۷ میلیون نفر برسد.

بر اساس این گزارش جمعیت جهان در اواسط سال ۲۰۱۵ میلادی به ۷٫۴۳۹ میلیارد نفر رسیده است که ۵۰٫۴ درصد از این رقم مرد و ۴۹٫۶ درصد زن هستند.

آسیا با ۴٫۳۶۳ میلیارد نفر پرجمعیت ترین قاره جهان شناخته شده است. جمعیت آفریقا ۱٫۱۸۶ میلیارد نفر، اروپا ۷۳۸ میلیون نفر، آمریکای لاتین ۶۳۴ میلیون نفر، آمریکای شمالی ۳۵۸ میلیون نفر و اقیانوسیه ۳۹ میلیون نفر برآورد شده است.

سازمان ملل روند رشد جمعیت در جهان را کاهش اعلام کرده است به طوری که ۱۰ سال پیش نرخ رشد جمعیت جهان ۱٫۲۴ درصد بود که این رقم در حال حاضر به ۱٫۱۸ درصد رسیده است.

با نرخ کنونی رشد جمعیت جهان هر سال ۸۳ میلیون نفر به جمعیت جهان افزوده می شود.

این گزارش ایران را در بین کشورهایی قرار داده است که در بازه زمانی ۱۵ سال گذشته نرخ جایگزینی پایینی داشته اند.

براساس برآورد سازمان ملل جمعیت ایران در نیمه ۲۰۱۵ به ۷۹٫۱۰۹ میلیون نفر رسیده است که ۳۹٫۸۳۵ میلیون نفر مرد و ۳۹٫۲۷۴ میلیون نفر زن هستند.

این گزارش پیش بینی کرده است جمعیت ایران تا سال ۲۱۰۰ نسبت به جمعیت کنونی حدود ۹ میلیون نفر کاهش یابد و به ۶۹٫۹۳۷ میلیون نفر برسد.

ایران که در سال جاری در رتبه ۱۷ پرجمعیت ترین کشورهای جهان قرار گرفته است در سال ۲۱۰۰ حتی بین ۳۰ کشور پرجمعیت جهان هم نخواهد بود.

در عین حال پیش بینی شده است جمعیت ایران تا سال ۲۰۳۰ حدود ۹ میلیون نفر افزایش یابد و به ۸۸٫۵۲۹ میلیون نفر برسد.

در سال ۲۰۵۰ نیز جمعیت ایران ۹۲٫۲۱۹ میلیون نفر پیش بینی شده که بر این اساس رتبه ۲۱ پرجمعیت ترین کشور جهان به ایران خواهد رسید.

بر اساس برآوردهای سازمان ملل نرخ رشد جمعیت ایران در بازه زمانی ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۵ نسبت به ۵ ساله قبل افزایش داشته است. نرخ رشد سالانه جمعیت ایران در سال های ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۰ بالغ بر ۱٫۱۵ درصد بوده که رقم در سال های ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۵ به ۱٫۲۷ درصد رسیده است.

رهبر معظم انقلاب و دغدغه افزایش جمعیت کشور

با دقت در بیانات مقام معظم رهبری در می یابیم که ایشان از همان ابتدا قایل به ظرفیت عظیم کشور ایران و توانمندی های بالای این کشور در زمینه افزایش جمعیت بوده اند و این نکته می تواند به موقتی بودن سیاست کنترل جمعیت از منظر ایشان دلالت داشته باشد.

۲۳مهر ماه ۹۱:

حد زاد و ولد در جامعه‌ ما چیست؟ من اشاره کردم؛ یک تصمیم زمان‌دار و نیاز به زمان و مقطعی را انتخاب کردیم، گرفتیم، بعد زمانش یادمان رفت. مثلاً فرض کنید به شما بگویند آقا این شیر آب را یک ساعت باز کنید. بعد شما شیر را باز کنی و بروی! ماها رفتیم، غافل شدیم؛ ده سال، پانزده سال. بعد حالا به ما گزارش می‌دهند که آقا جامعه ما در آینده نه چندان دوری، جامعه پیر خواهد شد؛ این چهره‌ جوانی که امروز جامعه‌ ایرانی دارد، از او گرفته خواهد شد.

۱۱اردیبهشت ماه ۹۲:

من بارها این را به مردم عرض کرده‌ام: پیر شدن کشور، کم شدن نسل جوان در چندین سال بعد، از همان چیزهایی است که اثرش بعداً ظاهر خواهد شد، وقتی هم اثرش ظاهر شد، آن روز دیگر قابل علاج نیست؛ اما امروز چرا، امروز قابل علاج است. فرزندآوری یکی از مهم‌ترین مجاهدت‌های زنان و وظایف زنان است، چون فرزندآوری در حقیقت هنر زن است؛ اوست که زحماتش را تحمل می‌کند، اوست که رنجهایش را می‌برد، اوست که خدای متعال ابزار پرورش فرزند را به او داده است. خدای متعال ابزار پرورش فرزند را به مردها نداده، در اختیار بانوان قرار داده؛ صبرش را به آنها داده، عاطفه‌اش را به آنها داده، احساساتش را به آنها داده، اندام‌های جسمانی‌اش را به آنها داده، در واقع این هنر زن‌ها است. اگر چنانچه ما اینها را در جامعه به دست فراموشی نسپریم، آن وقت پیشرفت خواهیم کرد.

۸آبان ماه ۹۲:

یک نگاه مقلدانه‌ای به زندگی غربی یا به زندگی اروپایی وجود داشته که به اینجاها منتهی شده و میراث آن به ماها رسیده؛ ما هم در یک برهه‌ای از زمان غفلت کردیم، کاری که باید انجام بدهیم انجام ندادیم. درحالی‌که امروز در [بعضی از] همین کشورهای غربی از کاهش باروری دارند زیان می‌بینند و پشیمانند و در بعضی از کشورهای غربی مطلقا کاهش باروری وجود ندارد؛ یعنی خانواده‌های پرجمعیت، مثلاً خانواده آمریکایی با ده دوازده بچه، چطور خانواده ایرانی [که] می‌خواهد از او تقلید کند باید حتما یک بچّه داشته باشد یا دو بچّه! که این الان وجود دارد و گزارش‌ها و خبرها از این واقعیت به ما اطلاع می‌دهد.

۱۶مرداد ماه ۹۰:

جمعیت كشور، هفتاد و پنج میلیون. البته بنده همین جا عرض بكنم؛ من معتقدم كه كشور ما با امكاناتی كه داریم، میتواند صد و پنجاه میلیون نفر جمعیت داشته باشد. من معتقد به كثرت جمعیتم. هر اقدام و تدبیری كه میخواهد برای متوقف كردن رشد جمعیت انجام بگیرد، بعد از صد و پنجاه میلیون انجام بگیرد.

نقشه راه جمعیتی ایران

بعد از نگرانی هایی که در مورد جمعیت مردم ایران به وجود آمده بود، رهبر معظم انقلاب ضمن روشنگری های فراوان در خلال سخنرانی هایشان، یک فرمان مکتوب ۱۴ بندی نیز در مورد افزایش جمعیت خطاب به همه دستگاه های کشور ابلاغ نمودند که در زیر متن آن آمده است.

بسم الله الرّحمن الرّحیم

با عنایت به اهمیّت مقوله جمعیّت در اقتدار ملّی؛ و با توجه به پویندگی، بالندگی و جوانی جمعیّت کنونی کشور به عنوان یک فرصت و امتیاز؛ و در جهت جبران کاهش نرخ رشد جمعیّت و نرخ باروری در سال‌های گذشته، سیاست‌های کلی جمعیّت ابلاغ می‌گردد. با در نظر داشتن نقش ایجابی عامل جمعیّت در پیشرفت کشور، لازم است برنامه‌ریزی‌های جامع برای رشد اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور متناسب با سیاست‌های جمعیّتی انجام گیرد. همچنین ضروری است با هماهنگی و تقسیم کار بین ارکان نظام و دستگاه‌های ذیربط در این زمینه، اقدامات لازم با دقّت، سرعت و قوّت صورت گیرد و نتایج رصد مستمر اجرای سیاست‌ها گزارش شود.

سیّدعلی خامنه‌ای

۳۰/اردیبهشت/۱۳۹۳

بسم‌الله‌الرّحمن‌الرّحیم

«سیاست‌های کلی جمعیّت»

۱- ارتقاء پویایی، بالندگی و جوانی جمعیّت با افزایش نرخ باروری به بیش از سطح جانشینی.

۲- رفع موانع ازدواج، تسهیل و ترویج تشکیل خانواده و افزایش فرزند، کاهش سن ازدواج و حمایت از زوج‌های جوان و توانمندسازی آنان در تأمین هزینه‌های زندگی و تربیت نسل صالح و کارآمد.

۳- اختصاص تسهیلات مناسب برای مادران بویژه در دوره بارداری و شیردهی و پوشش بیمه‌ای هزینه‌های زایمان و درمان ناباروری مردان و زنان و تقویت نهادها و مؤسسات حمایتی ذی‌ربط.

۴- تحکیم بنیان و پایداری خانواده با اصلاح و تکمیل آموزش‌های عمومی در باره اصالت کانون خانواده و فرزند پروری و با تأکید بر آموزش‌ مهارت‌های زندگی و ارتباطی و ارائه خدمات مشاوره‌ای بر مبنای فرهنگ و ارزش‌های اسلامی- ایرانی و توسعه و تقویت نظام تأمین اجتماعی، خدمات بهداشتی و درمانی و مراقبت‌های پزشکی در جهت سلامت باروری و فرزندآوری.

۵- ترویج و نهادینه‌سازی سبک زندگی اسلامی- ایرانی و مقابله با ابعاد نامطلوب سبک زندگی غربی.

۶- ارتقاء امید به زندگی، تأمین سلامت و تغذیه سالم جمعیّت و پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی، بویژه اعتیاد، سوانح، آلودگی‌های زیست محیطی و بیماری‌ها.

۷- فرهنگ سازی برای احترام و تکریم سالمندان و ایجاد شرایط لازم برای تأمین سلامت و نگهداری آنان در خانواده و پیش‌بینی ساز و کار لازم برای بهره‌مندی از تجارب و توانمندی‌های سالمندان در عرصه‌های مناسب.

۸- توانمندسازی جمعیّت در سن کار با فرهنگ سازی و اصلاح، تقویت و سازگار کردن نظامات تربیتی و آموزش‌های عمومی، کارآفرینی، فنی ـ حرفه‌ای و تخصصی با نیازهای جامعه و استعدادها و علایق آنان در جهت ایجاد اشتغال مؤثر و مولّد.

۹- باز توزیع فضایی و جغرافیایی جمعیّت، متناسب با ظرفیت زیستی با تأکید بر تأمین آب با هدف توزیع متعادل و کاهش فشار جمعیّتی.

۱۰- حفظ و جذب جمعیّت در روستاها و مناطق مرزی و کم تراکم و ایجاد مراکز جدید جمعیّتی بویژه در جزایر و سواحل خلیج فارس و دریای عمان از طریق توسعه شبکه‌های زیربنایی، حمایت و تشویق سرمایه‌گذاری و ایجاد فضای کسب و کار با درآمد کافی.

۱۱- مدیریت مهاجرت به داخل و خارج هماهنگ با سیاست‌های کلی جمعیّت با تدوین و اجرای ساز و کارهای مناسب.

۱۲- تشویق ایرانیان خارج از کشور برای حضور و سرمایه گذاری، و بهره‌گیری از ظرفیت‌ها و توانایی‌های آنان.

۱۳- تقویت مؤلفه‌های هویت‌بخش ملی (ایرانی، اسلامی، انقلابی) و ارتقاء وفاق و همگرایی اجتماعی در پهنه سرزمینی بویژه در میان مرزنشینان؛ و ایرانیان خارج از کشور.

۱۴- رصد مستمر سیاست‌های جمعیّتی در ابعاد کمّی و کیفی با ایجاد ساز و کار مناسب و تدوین شاخص‌های بومی توسعه انسانی و انجام پژوهش‌های جمعیّتی و توسعه انسانی.

*** سیاست‌های کلی جمعیت، همانطور که در بالا به طور کامل آمد، در نهایت در ۱۴ بند از سوی مقام معظم رهبری به روسای قوای سه گانه و همچنین مجمع تشخیص مصلحت نظام ابلاغ شد و روز بعد این تاریخ ۳۱ اردیبهشت نیز این سیاست ها توسط معاون اول رئیس جمهور به دستگاه ها به منظور اجرایی شدن، ابلاغ گردید.

در ابلاغیه سیاست های کلی جمعیت عنوان شده که با توجه به اهمیت جمعیت در اقتدار ملی و همچنین با توجه به پویندگی، بالندگی و جوانی جمعیت کنونی به عنوان فرصت و امتیاز در جهت جبران کاهش نرخ رشد جمعیت، این سیاست های کلی ابلاغ شود.

با توجه به اینکه ابلاغ سیاست ها در رشد و پیشرفت کشور نقش ایجابی دارد و مقام معظم رهبری نیز تاکید کرده اند که برای رشد اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور باید متناسب با سیاست های جمعیتی برنامه ریزی شود و همچنین با توجه به ضرورت رصد مستمر اجرای سیاست ها به صورتی که یکی از بندهای آن به رصد سیاست های جمعیتی اختصاص داده شده است پیشنهاد داده شد که در سی ام اردیبهشت  عنوان روز ملی جمعیت از سوی سازمان ثبت احوال ثبت شود.

اتاق خبر ۲۴

اشتراک گذاری در فیسبوک اشتراک گذاری در توییتر اشتراک گذاری در گوگل پلاس
برچسب ها:
دیدگاهها

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

- کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
- آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد

قالب وردپرسدانلود رایگان قالب وردپرسپوسته خبری ایرانیقالب مجله خبریطراحی سایتپوسته وردپرسسالیسافت